Teknoloji ipuçları, kendi başına öğrenin

Windows'ta Başlangıçta Açılan Programları Kapatma

Bilgisayarın açılış süresi, donanımdan çok kaç programın aynı anda başlatılmaya çalıştığına bağlıdır. SSD'li bir makinede Windows çekirdeği saniyeler içinde hazır olur; buna karşın masaüstü göründükten sonra arka planda hâlâ bulut senkronizasyonu, oyun istemcisi, yazıcı yardımcısı ve iki farklı güncelleyici sıraya girmiş olabilir. Windows başlangıç programları listesini temizlemek, para harcamadan yapılabilecek en yüksek getirili müdahalelerden biridir: RAM boşalır, disk kuyruğu kısalır, oturum açtıktan sonraki ilk 30–60 saniyedeki "takılma" hissi büyük ölçüde kaybolur.

Önce ölçün: müdahaleden önce referans alın

İyileştirmenin işe yaradığını anlamak için başlangıç noktasını bilmek gerekir. İki basit ölçüm yeterli:

  • Görev Yöneticisi > Başlangıç uygulamaları sekmesinde üstte yazan "Son BIOS süresi" ve her satırdaki Başlangıç etkisi değeri.
  • Olay Görüntüleyicisi içinde Uygulama ve Hizmet Günlükleri > Microsoft > Windows > Diagnostics-Performance > Operational yolunda, Olay Kimliği 100 kayıtları. Buradaki "Önyükleme Süresi" değeri milisaniye cinsindendir ve her açılışta güncellenir. Olay 101 ve 102 kayıtları ise hangi uygulamanın veya sürücünün gecikmeye sebep olduğunu isimle söyler.

Bu iki veriyi bir kenara not edin. Temizlikten sonra aynı yerlere bakıp farkı somut olarak göreceksiniz; "sanki hızlandı" hissine güvenmek zorunda kalmazsınız.

Adım adım kapatma

  1. Görev Yöneticisi'ni açın. Ctrl + Shift + Esc kısayolu en hızlı yoldur (klavye kısayolları listesinde bu ve benzeri kombinasyonları topluca bulabilirsiniz). Windows 11'de sol taraftaki "Başlangıç uygulamaları", Windows 10'da üst sekmelerdeki "Başlangıç" bölümüne geçin.
  2. Sütunları genişletin. Sütun başlığına sağ tıklayıp Başlangıç türü, Disk G/Ç ve CPU alanlarını da ekleyin. Böylece bir kaydın kayıt defterinden mi klasörden mi geldiğini ve açılışta kaç MB disk okuduğunu görürsünüz. "Yüksek" etkili ama disk okuması küçük olan kayıtlar genellikle ağ bekleyen güncelleyicilerdir.
  3. Etkiye göre sıralayıp yukarıdan başlayın. Bir satırı seçip Devre dışı bırak demek programı silmez, yalnızca otomatik başlatmayı iptal eder. İhtiyacınız olduğunda Başlat menüsünden elle açabilirsiniz.
  4. Ayarlar üzerinden ikinci kontrolü yapın. Ayarlar > Uygulamalar > Başlangıç ekranında aynı liste daha okunaklı biçimde durur; ayrıca bazı Microsoft Store uygulamaları burada görünür. İki listeyi karşılaştırmak, gözden kaçan kayıtları yakalar.
  5. Başlangıç klasörünü inceleyin. Windows + R ile shell:startup yazın: bu, yalnızca sizin hesabınıza ait kısayolları içerir. shell:common startup ise tüm kullanıcılar için çalışan klasördür. Buradaki kısayolları silmek en temiz yöntemdir, çünkü kayıt defterine dokunmadan sonuç verir.
  6. Zamanlanmış görevleri gözden geçirin. Bazı programlar (özellikle tarayıcı ve sürücü güncelleyicileri) başlangıç listesinde hiç görünmez; Görev Zamanlayıcı'da "oturum açıldığında" tetiklenen görev olarak durur. Görev Zamanlayıcı Kitaplığı altında üretici adıyla klasörler arayın, tetikleyicisi At log on olanları devre dışı bırakın.
  7. Hizmetleri en sona bırakın. Windows + R > msconfig > Hizmetler sekmesinde "Tüm Microsoft hizmetlerini gizle" kutusunu işaretleyin. Kalan listede tanımadığınız üretici hizmetlerini kapatabilirsiniz, ancak antivirüs, ses sürücüsü ve VPN hizmetlerine dokunmayın.
  8. Uygulamanın kendi ayarına bakın. Bulut depolama, mesajlaşma ve oyun istemcileri kendi ayar penceresinde "Windows ile başlat" kutusu tutar. Görev Yöneticisi'nden kapatsanız bile program bir güncellemeden sonra kaydı yeniden yazabilir; kalıcı çözüm uygulamanın kendi tercihidir.
  9. Yeniden başlatın ve tekrar ölçün. Kapatma yapıp doğrudan açmak yerine Yeniden Başlat seçeneğini kullanın; hızlı başlatma özelliği yüzünden normal kapatma tam bir önyükleme yapmaz ve ölçüm yanıltıcı olur.

Hangi programı kapatmalı, hangisini bırakmalı?

KategoriÖrnekKarar
Güvenlik yazılımıAntivirüs, güvenlik duvarıKesinlikle açık kalsın
Donanım/sürücü katmanıDokunmatik yüzey, ses paneli, grafik kontrol paneliAçık bırakın; sadece "yardımcı" arayüzler kapatılabilir
Bulut senkronizasyonuSürekli senkron ihtiyacınız varsa açık, ara ara kullanıyorsanız kapalıDuruma bağlı
İletişim ve toplantıMesajlaşma, video konferansKapatın, gerektiğinde elle açın
GüncelleyicilerYazılım güncelleme yardımcılarıKapatın; güncellemeyi elle kontrol edin
Oyun istemcileriOyun kütüphaneleri, yayın araçlarıKapatın
Yazıcı